Spoorwerken Londen leggen Romeins verleden bloot

Lichte, scherpe silhouet van de Lupa Capitolina, gebruikt als vervangfoto

Werkzaamheden aan een nieuwe metrolijn in Londen brengen talrijke historische vondsten aan de oppervlakte. Het graven van tunnels gaat gepaard met omvangrijke archeologische opgravingen. De aanleg van de 118 kilometer lange Crossraillijn is een van de grootste Britse bouwprojecten in decennia. In het drukke zakenhart van Londen hebben archeologen inmiddels een deel van een Romeinse weg, tientallen 2000 jaar oude hoefijzers, enkele vijftiende-eeuwse gouden sieraden en skeletten blootgelegd. De 2000 jaar geschiedenis van Londen reikt tot 5 tot 6 meter onder de grond, het verschil tussen de straatniveaus van nu en die in de Romeinse tijd. De aanleg van de Crossrail biedt archeologen een unieke mogelijkheid om door de eeuwen terug te graven – tot aan de prehistorie toe. De nieuwe spoorlijn kost 17 miljard euro en loopt van west naar oost en moet in 2018 gereed zijn. 21 kilometer van het traject komt ondergronds te liggen. Geen eenvoudige opgave, want daarvoor moet er onder enkele van de oudste en dichtstbevolkte wijken van de stad worden gegraven.

Behalve het tunnelwerk, waarbij er 100 meter tunnel per week wordt gegraven, zijn er de voorbije vier jaren meer dan honderd archeologen ingezet op veertig vindplaatsen. Zij hebben van alles gevonden. Van botten van rendieren, bizons en mammoeten tot de restanten van een huis uit het Tudortijdperk. Van middeleeuwse schaatsen tot een deel van een 800 jaar oud schip en de fundering van een achttiende-eeuwse scheepswerf. Eerder dit jaar werden de skeletten opgegraven van slachtoffers van de zwarte dood, de pest die halverwege de veertiende eeuw in Europa rondwaarde en vanaf 1348 tienduizenden slachtoffers in Londen maakte.

De archeologen zijn vooral enthousiast over de vondst van een deel van een Romeinse weg en 2000 jaar oude hoefijzers die met leren bandjes aan de benen van de paarden werden bevestigd. Ze vermoeden dat de plek in de Romeinse tijd reeds, net als nu, een druk verkeerspunt was. Paarden brachten de oogst van het platteland naar de bewoners van wat destijds Londinium heette. De weg was vervaardigd van aangestampte aarde, klei, hout en – verrassend – menselijke botten, die in het bouwmateriaal werden verwerkt. Eeuwen later, vanaf de zestiende eeuw, werden op wat nu Liverpool Street is zeker 150 jaar lang mensen begraven op het steeds vollere kerkhof Bedlam. De grafstenen werden later gebruikt als funderingsmateriaal voor nieuwe gebouwen. Werkplaatsen in de zeventiende eeuw dumpten hun afval, delen van botten, geweien, en ivoor, over de muren van de begraafplaats.

Oorspronkelijk gepubliceerd door de stichter van S.P.Q.R. op romenieuws.wordpress.com, op 10 augustus 2013. Bekijk het origineel.