Gisteravond, zaterdag 21 april (de officiële stichtingsdag van de stad Rome) werd door S.P.Q.R., de Vlaamse vereniging van en voor Romeliefhebbers, de derde Romulus-prijs uitgereikt. Dat gebeurde tijdens de jaarlijkse receptie van de vereniging in Leuven. Winnaars werden de organisatoren van het schitterende Romeinse weekend dat op 22, 23 en 24 september 2006 plaatsvond in de stad Tienen. De Romulus is een trofee die wordt geschonken aan een persoon, organisatie of bedrijf, welke het voorbije jaar in ons land een opmerkelijke inspanning heeft gedaan voor de promotie van Rome of Italië in het algemeen. Deze prestatie kan zich situeren in het culturele, gastronomische, literaire, toeristische of ander milieu. De derde Romulus werd uitgereikt door deken Dirk De Gendt, die als ‘kerkelijke overheid’ in de voetsporen treedt van zijn voorgangers-uitreikers Marc Vervenne (rector KU Leuven) en politicus-burgemeester Louis Tobback. Deze laatsten schonken eerder een Romulus aan archeologe Marleen Martens (2006) en Carine Cuypers (2005).
Met weinig middelen maar met groot enthousiasme en de tomeloze inzet van vele vrijwilligers hebben een aantal vrienden en vriendinnen van de Tiense vereniging LETS op 22, 23 en 24 september vorig jaar volkomen belangeloos ‘Rome’ en de ‘Romeinen’ op een in ons land zelden geziene en fantastische manier in de kijker gezet. Het aantal activiteiten dat tijdens dit weekend werd aangeboden was enorm en bovendien zeer gevarieerd.
Met dit evenement zorgden ze voor een ongeziene promotie die, gezien de belangstelling van vele Romeliefhebbers, zelfs nationale dimensies kreeg. Daardoor (her)ontdekten duizenden mensen de stad Tienen als voormalige Romeinse vicus (*). Dat gewone burgers zoiets voor elkaar krijgen is een niet geringe verdienste. Wij, van S.P.Q.R., durven zelfs stellen dat de enorme aandacht en grote belangstelling voor de inmiddels beroemde Gallo-Romeinse tumuli, die tijdens de recente Monumentenstrijd volkomen onverwacht een finaleplaats behaalden, mede te danken is geweest aan dit Romeinse weekend.
Dit alles verdient volgens S.P.Q.R. de hoogste waardering. Dat mensen op een dergelijke manier, dank zij de inzet van vrijwilligers en enthousiaste medewerkers, kunnen worden samengebracht op één evenement, zorgt ervoor dat Vlaanderen nog steeds zo’n unieke leefgemeenschap is. Met deze Romulus bekroont S.P.Q.R. dan ook tegelijk het verenigingsleven in het algemeen. De laureaten, die zaterdag met een kleine afvaardiging werden uitgenodigd om hun prijs in ontvangst te nemen, mogen hier terecht zeer fier op zijn. We kunnen alleen maar hopen dat er overal in ons land nu en dan eens mensen opstaan zoals Hortense Ipers, Karin Massin, Chris Devos, Luc Uten en Marina Gelaude (**).
“Het zou dan ook jammer zijn indien het stadsbestuur van Tienen en de provincie Vlaams-Brabant hun opnieuw in de belangstelling gekomen Romeinse cultuur-historische erfgoed in de toekomst niet zouden koesteren als een enorme toeristische troef. Wij en vele anderen wachten dan ook vol ongeduld op nieuwe initiatieven. Eender of dit nu een tweede Romeins weekend is, het vervolg van een schitterende expo zoals ‘Doodgewoon in Tienen’ of de lang verwachte herwaardering van de tumuli-site: de stimulans is nu gegeven. Door burgers nog wel. Wordt het dan niet hoog tijd dat nu ook de overheid (wat meer) oog krijgt voor de schatrijke erfenis uit ons Romeinse verleden? Een erfenis die bovendien ook vandaag nog perfect (toeristisch) te verzilveren is, want de belangstelling voor het Oude Rome is groter dan ooit. Dat ondervinden wij dagelijks en werd op 22, 23 en 24 september 2006 ook nog eens bewezen door de winnaars van onze derde Romulus” aldus het clubbestuur van S.P.Q.R.
_______________
(*)
Het Latijnse woord vicus betekent ‘gehucht’ of ‘wijk’. In de betekenis ‘gehucht’ werd het gebruikt voor een dorp van vijfhonderd tot duizend inwoners. Een vicus was in de Romeinse tijd vaak een nederzetting bij een Romeins castellum (legerplaats) of een klein stadje dat op de kruising lag van belangrijke handelswegen en meestal een handelsplaats was. In de middeleeuwen duidde het woord vicus op een kleine nederzetting die zelf vlak bij een stad lag, ook wel te vergelijken met een voorstad, maar zeker niet zo groot.
(**)
Hortense Ipers (creatieve stimulator en aanbrenger van het concept)
Karin Massin (algemeen coördinator)
Chris Devos (algemene coördinatie en schatbewaarder)
Luc Uten (verantwoordelijke voor de Romeinse markt)
Marina Gelaude (verantwoordelijke voor de openingsavond en de tien Romeinse taferelen van de Gidsenbond op de Grote Markt van Tienen)
Dirk De Gendt – uitreiker van de derde Romulus van S.P.Q.R.
Dirk De Gendt is sinds enkele maanden de verantwoordelijke voor maar liefst drie dekenijen: Leuven, Herent en Bierbeek. Hij is bovendien priester in vier parochies. Gelet op de uitgestrektheid van zijn gebied – van Kortenberg tot Boutersem en van de taalgrens tot Boutersem – is er al weleens gekscherend gesproken over het “zede bisdom in Vlaanderen”. Dirk De Gendt, 45 jaar en geboren Mechelaar, studeerde filosofie en theologie en kerkelijk recht en doctoreerde in Rome. Hij is dan ook zeer vertrouwd met onze lievelingsstad. Voor de Katholieke Universiteit Leuven is deze Vlaamse “Romein” dan ook de ideale schakel om de banden met het Vaticaan wat aan te halen, zo was tijdens zijn recente aanstelling te horen. Met S.P.Q.R. vindt Dirk De Gendt in het Leuvense alvast een “stukje Rome” terug.
De Romulus-prijs: achtergrond
De Romulus van S.P.Q.R. is een gepersonaliseerd en 2,6 kg wegend bronzen duplicaat van het beroemde beeldje van de Romeinse wolvin, die volgens de legende de stichters van Rome zou hebben grootgebracht. Wie de Romulus ontvangt, mag rekenen op de blijvende waardering van S.P.Q.R., ontvangt een eeuwigdurend gratis lidmaatschap van de vereniging en kan rekenen op media-aandacht in binnen- en buitenland.
De eerste Romulus werd in 2005 uitgereikt door de Leuvense burgemeester Louis Tobback aan Carine Cuypers, auteur van het wondermooie poëtische fotoboek ‘De Magie van Rome’, waarvan ondertussen reeds de tweede druk in de winkel ligt en in dit genre een regelrechte bestseller kan worden genoemd. Het boek werd inmiddels ook vertaald in het Italiaans, Engels en Frans en is sinds vorig jaar verkrijgbaar in heel Lazio en zowat alle Romeinse boekenwinkels.
Vorig jaar overhandigde Marc Vervenne, rector van de KU Leuven, de Romulus aan archeologe Marleen Martens, voor haar niet aflatende inspanningen, vondsten en publicaties aangaande het project Grijpenveld in Tienen, de belangrijke ontdekkingen die daar reeds gebeurden en de aanzienlijke aandacht binnen het Vlaams Instituut voor het Onroerend Erfgoed voor de Romeinse tijd en de oud-Romeinse samenleving in het algemeen. De aandacht en belangstelling voor de Gallo-Romeinse tumuli, die tijdens de recente Monumentenstrijd een finaleplaats behaalden, kwam er niet zomaar. Die werd nog eens versterkt door de initiatiefnemers van het Romeinse weekend, de huidige laureaten.
Dit artikel verscheen oorspronkelijk op 22 april 2007 op het Romenieuws-archief.