Vanaf vandaag – in de praktijk zal dat allicht morgen, maandag, zijn – worden in heel Europa 90 miljoen speciale muntstukken van 2 euro in omloop gebracht, waarvan 5 miljoen in België (zie ook onze Nieuwsbrief van 22 mei 2006). De afbeelding op de achterzijde van deze euromunt is een opengeslagen boek dat het Verdrag van Rome symboliseert, op de achtergrond zie je het Piazza del Campidoglio (aan het Capitool), waar dat verdrag in 1957 werd ondertekend. Elke lidstaat van het Eurosysteem mag één keer per jaar een herdenkingsmunt van 2 euro uitgeven. Dat is ook al meermaals gebeurd. Deze speciale munten zijn in het gehele eurogebied een wettig betaalmiddel. De nieuwe ‘Romemunt’, als we ze zo mogen omschrijven, bevat echter twee primeurs. Nooit eerder gaven alle eurolanden samen een herdenkingsmunt uit en bovendien is het de eerste keer dat een euromunt in die landen dezelfde afbeeldingen kreeg.
De munt toont eigenlijk het document met het Verdrag, ondertekend door de zes oprichtingslanden tegen een achtergrond die iedereen kent als de bestrating van de Piazza del Campidoglio in Rome (ontworpen door Michelangelo), waar het Verdrag op 25 maart 1957 werd ondertekend. De opschriften “Verdrag van Rome 50 jaar”, “EUROPA” en de naam van het uitgevende land zijn weergegeven in de respectieve talen van het eurogebied of in het Latijn. De opschriften verschillen dus van land tot land, maar de afbeelding is overal hetzelfde. Het ontwerp is geselecteerd na een wedstrijd die door de Europese munthuizen is gehouden. Bij het Verdrag van Rome werd de Europese Economische Gemeenschap opgericht, wat uiteindelijk heeft geleid tot de invoering van de euro in 1999 en de eurobankbiljetten en euromunten in 2002.
Alle eurolanden hebben inmiddels al speciale herdenkingsmunten uitgegeven en de meeste ervan tref je nu en dan weleens in je portefeuille aan. Een grote uitzondering hierop zijn de speciale munten van Vaticaanstad. Die zijn zo mogelijk nog zeldzamer dan de gewone Vaticaanse euro’s (afbeeldingen boven) en als dusdanig vrijwel onvindbaar. Ze worden door verzamelaars dan ook gekocht en voortverkocht aan woekerprijzen. Bovendien worden er slechts 100.000 stuks van geslagen.
Hierna vind je een bondig overzicht van de speciale euro’s die reeds werden uitgegeven in Italië en Vaticaanstad. De drie munten van San Marino laten we hier buiten beschouwing.
Winterspelen Turijn
In het midden van de munt bevindt zich een afbeelding van een skiër, een dynamische, kromlijnige figuur. Daarboven staan de woorden “GIOCHI INVERNALI” en links van hem wordt de locatie van de Winterspelen aangegeven door het woord “TORINO” en een afbeelding van het bekendste historische gebouw van Turijn, de Mole Antonelliana. Het monogram van de Italiaanse Republiek “RI” en het muntteken “R” bevinden zich ook links van de skiër. Het jaar van uitgifte, 2006, en de initialen van de ontwerpster, “MCC” (Maria Carmela Colaneri), staan rechts van de skiër afgebeeld. Langs de buitenrand staan de twaalf sterren van de Europese Unie.
60 jaar EU grondwet
In het midden van de munt staan Europa en de stier afgebeeld. Europa houdt een pen en de tekst van de Europese grondwet vast. Links boven is het muntteken “R” te zien. De initialen van de graveur Maria Carmela Colaneri, “MCC”, staan links onder aan de rand van het middengedeelte van de munt. Het jaar van uitgifte staat rechts bovenaan boven het hoofd van de stier. In het onderste deel van de afbeelding net naast het midden is het monogram van de Italiaanse Republiek, “RI”, te zien. In het deel van de buitenrand onder de centrale afbeelding staat in een boog het opschrift “COSTITUZIONE EUROPEA”, en in het resterende deel van de buitenrand zijn twaalf sterren afgebeeld.
Vijfde decennium van het Wereldvoedselprogramma
In het midden staat de afbeelding van een naar rechts gekantelde wereldbol met het opschrift “WORLD FOOD PROGRAMME”. Een korenaar, een maïskolf en een rijstaar, de drie graansoorten die de essentiële voedselbronnen van de wereld voorstellen, komen van achter de wereldbol te voorschijn. Rechts van de wereldbol staat een “I” bovenop een “R”, het monogram van “Repubblica Italiana”, met daaronder een kleinere combinatie van de letters “U” en “P”, de initialen van de graveur, Uliana Pernazza. Bovenaan links van de wereldbol staat het muntteken “R” en onder de wereldbol het jaartal, “2004”. Langs de buitenrand staan de twaalf sterren van de Europese Unie.
75ste verjaardag van de stichting van Vaticaanstad
Op het binnenste gedeelte is een schematische voorstelling afgebeeld van de ommuring van Vaticaanstad met de Sint-Pietersbasiliek op de voorgrond. Eveneens op het binnenste gedeelte staan de opschriften “75o ANNO DELLO STATO” en “1929-2004” alsmede, in kleinere letters, de naam van de ontwerper “VEROI” en de initialen van de graveur “L.D.S. INC.”. Langs de buitenrand van de munt staan de twaalf sterren van de Europese Unie en het opschrift “CITTA’ DEL VATICANO”.
500 jaar Zwitserse Garde
Op de munt is een Zwitserse Gardist te zien die de eed van trouw aan de paus aflegt. In een halve cirkel rond de gardist is het opschrift “GUARDIA SVIZZERA PONTIFICIA” te lezen. Onder de vlag is de naam van de uitgevende staat “CITTÀ DEL VATICANO” weergegeven. Aan de linkerzijde, boven de signatuur van de graveur “O. ROSSI” langs de vlaggenstok, staat het jaartal “1506”. Rechts boven het muntteken “R” staat het jaartal “2006”. Langs de buitenrand zijn de twaalf sterren van de Europese Unie afgebeeld.
20ste Wereldjongerendag in Keulen
In het midden van de munt staat de kathedraal van Keulen afgebeeld, met daarboven een komeet. Langs de bovenkant van het middengedeelte staat in een boog het opschrift “XX GIORNATA MONDIALE DELLA GIOVENTÙ”, onderbroken door de staart van de komeet en twee van de torenspitsen, waarvan er een in de buitenrand van de munt reikt. In het bovenste deel van de buitenrand staan twaalf sterren afgebeeld in een boog, bovenaan onderbroken door het jaar van uitgifte (2005) en het muntteken “R”. Onder de centrale afbeelding van de kathedraal staat in de buitenrand in een halve cirkel het opschrift “CITTÀ DEL VATICANO”.
Dit artikel verscheen oorspronkelijk op 25 maart 2007 op het Romenieuws-archief.