Wie deze zomer naar Rome reist kan zien hoe arbeiders de koepel van de Sint-Pietersbasiliek reinigen en restaureren. De voorbereiding van de werken begon al in mei maar de bezoekers zullen er nauwelijks last van ondervinden. Voldoende reden om even stil te staan bij de boeiende hoogste regionen van de San Pietro.
Het blijft tijdens de restauratie in principe steeds mogelijk de 537 trappen naar het terras van de basiliek te beklimmen om daar vervolgens een onvergetelijke blik kunnen werpen op de Eeuwige Stad. Terzijde deze tip: laat de lift (net voor de eerste wereldoorlog geïnstalleerd onder paus Pius X) voor wat hij is en ga gewoon te voet naar boven. Je spaart er niet alleen een paar euro’s mee uit, maar de afstand die in de praktijk met de lift wordt afgelegd is belachelijk kort. Met de lift bereik je enkel het eerste platte dak, op zo’n 40 meter hoogte, waarna je nadien toch nog een fameus eind moet klimmen. Veel mensen koesteren de illusie dat je gewoon de lift naar boven kan nemen tot je zo ongeveer in de koepel arriveert. Het tegendeel is dus waar. Leuk om weten is wel dat zich op dit platte tussenterras van de basiliek een heuse souvenirwinkel bevindt, maar ook een postkantoor, toiletten en tegenwoordig zelfs een koffiebar. Het is best leuk om eens iets te drinken op het dak van één der beroemdste gebouwen ter wereld. Op dit gedeelte van de basiliek bevinden zich ook enkele opslagplaatsen en de werkplaatsen van de sampietrini, de acrobatische werklieden die in, rond en op de kerk werkzaamheden verrichten. En als je hier toch staat: kijk eens naar de achterzijde van de beelden op de voorgevel: die zijn alles behalve netjes afgewerkt. Beneden op het plein, aan de voorzijde, zie je daar uiteraard niets van.
Tegen september moet de restauratie van de fraaie koepel afgewerkt zijn. Er wordt onder meer een nieuwe bliksemafleider geplaatst. Bovenop de koepel bevindt zich de fameuze bronzen heilige bol (diameter 2,44 meter) die plaats biedt aan 16 personen, maar tegenwoordig helaas niet meer toegankelijk is voor het publiek. Daar bovenop bevindt zich een groot kruis en daar weer bovenop bevindt zich een relatief kleine metalen staaf: de bliksemafleider. Dat ding is het hoogste punt van het hele gebouw. De koepel op zich weegt vermoedelijk zo’n 56 miljoen kilogram en heeft een hoogte van 136,5 meter. Binnenin is hij 119 meter hoog. De diameter bedraagt 42,60 meter, waarmee hij dus iets kleiner is dan de koepel van het Pantheon. Michelangelo maakte de koepel van de San Pietro bewust een beetje kleiner uit puur respect voor de bouwers uit de oudheid.
De huidige architect, Luca Virgilio, noemt de huidige herstellingen aan de koepel niet zo uitzonderlijk. Een monument als de Sint-Pietersbasiliek moet nu eenmaal voortdurend onderhouden en gerestaureerd worden. De bouw van de basiliek, die gebouwd is bovenop een kerk die dateerde uit de periode van keizer Constantijn, duurde ruim 120 jaar. De eerste steen van de huidige basiliek werd op 18 april 1506 door paus Julius II gelegd. Op 18 november 1626 werd de basiliek plechtig ingewijd door paus Urbanus VIII. Waarschijnlijk niet geheel toevallig, was dat dag op dag precies 1300 geleden dat paus Silvester I de oorspronkelijke Sint-Pieter had ingewijd. Een tiental bouwmeesters-architecten volgden elkaar op voor bouw van de monumentale basiliek. Daaronder Donato Bramante, Vignola, Pirro Ligorio, Domenico Fontana, Rafaël, Giacomo della Porta, Giuliano da Sangallo, Baldasare Peruzzi, Antonio da Sangallo, Carlo Maderno en natuurlijk ook Michelangelo, die de koepel voor de basiliek ontwierp en die vanaf 1546 op 72-jarige leeftijd ook nog de supervisie voor de hele bouw kreeg opgelegd, dit met heel wat tegenzin. De man kan getroost zijn met de gedachte dat er toch nog iets moois werd verwezenlijkt. Helaas heeft Michelangelo het eindresultaat van zijn ontwerp nooit gezien.
Dit artikel verscheen oorspronkelijk op 17 juni 2005 op het Romenieuws-archief.