Het mysterie van de vier seizoenen in de antieke geneeskunde. Dat is het thema waarover prof. dr. Manfred Horstmanshoff twee keer een lezing geeft. De eerste heeft plaats in Brugge (Hof van Watervliet, Oude Burg 27) op dinsdag 20 oktober, de tweede, identieke lezing een dag later, op woensdag 21 oktober in Kortrijk (Muziekcentrum, Conservatoriumplein 1). Beide lezingen beginnen om 20 uur. De organisatie is in handen van het Nederlands Klassiek Verbond, afdeling West-Vlaanderen, in samenwerking met vzw Montanus, de medisch-historische Kring van Brugge.
Prof. dr. Manfred Horstmanshoff studeerde Klassieke Taal- en Letterkunde aan de Rijksuniversiteit Leiden. Hij specialiseerde zich in de geschiedenis van de Grieks-Romeinse geneeskunde. In 1989 promoveerde hij in Leiden op het proefschrift: De pijlen van de pest. Pestilenties in de Griekse wereld (800-400 v.C.). Zijn wetenschappelijk onderzoek richt zich op geschiedenis van de antieke geneeskunde in al haar aspecten, steeds in de sociale en culturele context.
Wat betekende het in de Grieks-Romeinse Oudheid om ziek te zijn? Hoe verliep de communicatie tussen arts en patiënt? Hoe krijgen we oog voor de verschillende rationaliteiten die in de antieke geneeskunde werkzaam waren? Ook de ideeëngeschiedenis heeft zijn belangstelling. Concepten, begrippen en woorden uit de geneeskunde speelden een aanzienlijke rol, als ‘gezonken cultuurgoed’, in literatuur en maatschappij. Een derde aandachtsgebied is de antieke fysiologie, in het bijzonder die van de zintuigen, en de doorwerking van de antieke opvattingen daarover tot in de Vroeg-Moderne Tijd.
De Trent Collection, Duke University, Durham, North Carolina, is in het bezit van vier kopergravures, waarop de vier levensfasen van de mens staan afgebeeld, geassocieerd met de vier seizoenen. De prenten zijn versierd met talloze afbeeldingen en Griekse en Latijnse, vooral Hippocratische, teksten. Zij geven in woord en beeld een fascinerende doorsnede van een grote verscheidenheid aan disciplines: anatomie, geneeskunde, sterrenkunde, astrologie, biologie, meteorologie en alchemie, van de Oudheid tot in de 17de eeuw. De platen bevatten op sommige plaatsen twaalf lagen, die kunnen worden opengevouwen. In de lezing zal een toelichting op het tekst- en beeldmateriaal worden gegeven. Met behulp van digitale technieken kunnen de prenten tot in detail worden getoond. Het blijft voorlopig een raadsel wie de prenten heeft vervaardigd, voor wie ze waren bestemd, en wie erop zijn afgebeeld.
http://www.mclibrary.duke.edu/hom/publications/fourseasons/web
Oorspronkelijk gepubliceerd door de stichter van S.P.Q.R. op romenieuws.wordpress.com, op 6 oktober 2009. Bekijk het origineel.